Woensdag 3 juni 2026 waren Maaike Vaes en Fonda Sahla namens de BMK aanwezig bij het debat over onderwijskansen in de Tweede Kamer. Een debat waarin het verrassend vaak over kinderopvang en voorschoolse educatie ging. Voorafgaand aan het debat stuurden de BMK, de PO-Raad, VNK, VNG en Sociaal Werk Nederland een brief aan Kamerleden over het belang van kinderopvang waar het de kansen van kinderen betreft en over het belang van de samenwerking tussen kinderopvang en onderwijs. Veel van deze punten kwamen terug in het debat.
Vroeg beginnen, maar nog te versnipperd
Het belang van de eerste jaren voor de ontwikkeling van kinderen (blijkt onder meer uit het recente IELS rapport) wordt breed gedeeld. Tegelijkertijd blijven kinderopvang, vve en onderwijs gescheiden werelden. Dat belemmert echte gelijke kansen. Moorman vraagt daarom een apart debat aan over het jonge kind. Ilana Rooderkerk pleitte samen met Marjolein Moorman voor het creëren van een pedagogische basisvoorziening, in plaats van losse systemen. Een belangrijke verschuiving: niet het stelsel, maar het kind en de ontwikkelomgeving vormen het uitgangspunt.
Staatssecretaris Tielen is bereid om samen met VWS en SZW te kijken naar meer samenhang tussen de voorzieningen voor kinderen van 2,5 tot 4 jaar en daarin een coördinerende rol te pakken. Dat is een positieve ontwikkeling. Tegelijkertijd blijft het belangrijk om naar voorzieningen voor kinderen van 0 tot 13 jaar te kijken en kinderopvang nadrukkelijk te zien als een voorziening die bijdraagt aan de ontwikkeling van kinderen. Deelname aan kinderopvang blijft daarbij altijd een keuze van ouders; er is geen sprake van staatsopvoeding.
Er is in de Kamer veel (en terecht) aandacht voor lezen en taal, ook bij jonge kinderen, maar ook dat beleid is verdeeld over meerdere ministeries. Dat belemmert samenhang en effectiviteit. We kijken uit naar de initiatiefnota van Rooderkerk: Lezen voor je leven. Daar liggen kansen voor kinderopvang als plek voor de ontwikkeling van kinderen, óók waar het taal betreft.
Rijke schooldag en School & Omgeving
De Kamer hecht waarde aan de brede ontwikkeling van kinderen, maar heeft ook vragen over kwaliteit, structurele financiering en over de aansluiting tussen onderwijs en kinderopvang. De buitenschoolse opvang is daarbij niet in beeld bij Kamerleden, daar ligt nog een taak voor de sector kinderopvang. Graag wijzen we op het advies van de Kinderopvangraad Kansen benutten. De betekenis van de buitenschoolse opvang voor kind, ouder en samenleving. (https://kinderopvangraad.nl/adviezen/)
Wat dit debat ook duidelijk maakte:
• Er is behoefte aan een overkoepelende visie op kansengelijkheid
• Er komt een tweeminutendebat over de pedagogische basisvoorziening waar D66 en GroenLinks-PvdA een motie in willen dienen
• De roep om meer focus op kwaliteit, taal en lezen wordt sterker. De BMK pleit ervoor om hierin gezamenlijk op te trekken
De staatssecretaris komt voor de zomer met meerdere brieven waarin beleid verder wordt uitgewerkt. Ook wordt gewerkt aan wetsvoorstellen, onder andere rond VVE en School & Omgeving. Tegelijkertijd ligt de implementatie van veel maatregelen pas richting 2029. Ook het nieuwe financieringsstelsel voor de kinderopvang treedt in 2029 in werking, dat biedt kansen voor een integraal beleid!
Conclusie van de BMK
De conclusie van de BMK is dat nog vooral wordt gesproken over deeloplossingen, terwijl het vraagstuk draait om samenhang. Kinderopvang, vve en onderwijs zouden geen losse systemen moeten zijn, maar één doorlopende ontwikkelomgeving, gebaseerd op een sterke pedagogische basis. De puzzel ligt op tafel. Nu is politieke moed nodig om die te leggen. De pedagogisch professional en de leerkracht vormen samen de sleutel tot gelijke kansen.
